Özel Karaman Selçuklu Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Uz. Dr. Atilla Alev, diyabet nedenleri belirtileri ve tedavisi hakkında açıklamalarda bulundu. Alev açıklamalarında şu ifadelere yer verdi:
İnsülin pankreastan salgılanan ve şeker metabolizmasını ayarlayan bir hormondur. Pek çok dokunun şekeri kullanabilmesi için insüline ihtiyacı vardır. İnsülin, bu etkisini insülin reseptörleri aracılığıyla gerçekleştirir. Bu reseptır mekanizmasındaki herhangi bir bozuklukta insülin etkisini gösteremediğinden pankreas salgılanması artar. Kanda yüksek düzeyde insülin olmasına rağmen kandaki şeker hücre içine alınıp metabolize edilemez ve kan şekeri yükselir. Bu da insülin direnci olarak tanımlanmaktadır. Kandaki şeker kullanılamadığı için yağ olarak depolanır. Uzun süreli insülin yüksekliği pankreası yorar ve diyabet gelişimine yol açar. Vücutta yağlanmayı (özellikle bel çevresi) artırarak obeziteye ve koroner arte hastalığına zemin hazırlar.
İnsülin direnci olan hastalarda ?su içsem yarıyor, hiçbir şey yemiyorum yine de kilo veremiyorum, yemeklerden sonra uyku bastırıyor? şeklinde yakınmaları duymak çok yaygındır.
İnsülin direnci gelişiminde aşırı beslenme çok önemlidir. Günümüzde insanların yüksek kalorili yiyecekler ulaşmasının kolaylaşması, fast food tarzı beslenme, masa başı işlerde çalışılması ve alınan kalorinin harcanamaması obeziteye ve beraberinde bel çevresinde yağlanmayı hızlandırmaktadır.
İnsülin direnci olanlar az da yeseler egzersiz de yapsalar yeterince kilo veremezler.
İnsülin Direnci Yüksekliğinin Belirtileri :
Çabuk acıkma
Geç doyma
Yemeklerden 2-3 saat sonra acıkma hissi
El ve ayaklarda titreme
Soğuk terleme ve baygınlık hissi
Aşırı tatlı yeme isteği
Giderek artan kilo artışı
Ailede şişman ve diyabetik kişilerin varlığı
Öğlen saatlerinde uykuya dalma
İnsülin direnci yüksek olan hastalarda bazı hastalıkların görülme sıklığı artmaktadır. Kandaki insülin seviyesinin yüksekliğine bağlı olarak görülebilecek hastalıklar şöyledir:
İnsülin direnci ve obezite başta, sindirim sistemi kanserleri olmak üzere pankreas, meme, troid, rahim, böbrek, mesane ve lenf kanserlerinin görülme riskini artırır.
Diyabetes mellitus
Vücuttaki yağ oranının artışına bağlı olarak aterosklerotik kalp hastalığı, hipertansiyon, ve inmede artış
Karaciğer yağlanması
Polistik over sendromu ve kısırlık
Alzheimer
İnsülin direnci tespit edildikten sonra egzersiz ve sağlıklı beslenmeyle vakaların yaklaşık %60?ında düzelme olur. Düzenli spor yapmak insülin direncini kıran en önemli faktörlerdendir. Aşırı kalorili diyet ve obeziteden sonra fiziksel aktivite yetersizliği insülin direncine neden olan önemli faktörlerdendir. Sedanter yaşam olarak tanımlanan bu hayat tarzında alınan kaloriler harcanmaz ve kandaki şeker vücutta yağ olarak depolanır. Tedavi edilmemiş uyku problemi olan hastalarda yapılan çalışmalarda insülin direnci ve DM görülme riski yüksek bulunmuştur. Ayrıca bazı genetik faktörler ve hormonal hastalıklarda da insülin direnci gelişebilir.
Kimler Test Yaptırmalı?
Kısa sürede kilo almış ve aşırı kilolu hastalar,
Sedanter yaşam tarzı olanlar (fiziksel aktivite yapmayanlar)
Gebelikte diyabet tanısı konmuş olanlar
Ailede diyabet öyküsü olanlar (anne-baba ve kardeşler)
4 kilo ve üzerinde bebek doğuranlar
Polistik over sendromu ve kısırlık olanlar
Kalp damar hastalığı olanlar
Kolesterol değerleri bozukluğu olanlar
Düşük iyi kolesterol (HDL) değeri olanlar
Yüksek kötü kolesterol (LDL) değeri olanlar
Yüksek TG değeri olanlar
Şeker yükselme testinde bozukluk olanlar (glukoz tolerans bozukluğu)
İnsülin direnci tespit edildikten sonra egzersiz ve diyet programıyla %60?ından fazlası düzeltilebilen bir durumdur. Tanısı geciktiğinde ise kalp damar hastalığından kansere kadar geniş bir hastalık grubuna zemin hazırlamaktadır.
